Coğrafi İşaretli Ürünler Listesi

Coğrafi işaretli ürün, bir ürünün üretildiği veya işlendiği coğrafik bölgenin özelliklerini yansıtan bir işarettir. Bu işaret, ürünün özgün kalitesini ve özelliklerini belirtir ve ürünün o bölgede üretildiğini veya işlendiğini gösterir. Coğrafi işaretli ürünler, genellikle tüketicilere daha yüksek kalite ve orijinalliği garanti eden ürünler olarak görülür. Türkiye’de coğrafi işaretlerin resmi süreçlerinden ve tescilinden sorumlu olan kurum Türk Patent ve Marka Kurumu’dur. Her ülkenin kendine özgü coğrafi işaretlendirme kıstasları farklı olabilir.

Coğrafi İşaretli Ürünler Nedir? Başlıklı blog yazımızda da belirttiğimiz üzere coğrafi işaret tescili ürünün kalitesi, gelenekselliği, yöreden alınan hammaddesi ile yerel niteliklere bağlı kalınarak bir bilinirliğe kavuşan ürünlerin bu kapsamlarının korunabilmesi resmi olarak sağlanır. Belirgin bir şekilde niteliği, ünü ya da diğer özellikleri açısından kökeninin yöre, alan, bölge veyahut ülke ile özdeşleşen ürünü gösteren işaret, coğrafi işaret tescili olarak nitelendirilir.  

Hangi Ürün Grupları Coğrafi İşaretler Kapsamındadır?

Coğrafi işaret almak için başvuruda bulunan bir ürün belli bir ürün grubu içerisinde değerlendirmeye alınır. Coğrafi işaretli ürünler dendiğinde aklımıza ilk anda yiyecek, içecek gibi gıda grupları gelse de, pek çok farklı yöresel ürün farklı başlıklar altında kategorilendirilebilir. Bu bağlamda Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından şimdiye kadar tescillenmiş coğrafi işaretli ürünler aşağıdaki ürün gruplarına aittir:

  • ·         Yemekler ve çorbalar

  • ·         Alkolsüz içecekler

  • ·         Dondurmalar ve yenilebilir buzlar

  • ·         Fırıncılık ve pastacılık mamulleri, hamur işleri, tatlılar

  • ·         İşlenmiş ve işlenmemiş meyve ve sebzeler ile mantarlar

  • ·         Halılar, kilimler ve dokumalar dışında kalan el sanatı ürünleri

  • ·         Halılar ve kilimler

  • ·         Tütün

  • ·         Peynirler ve tereyağı dışında kalan süt ürünleri

  • ·         Dokumalar

  • ·         Çikolata, şekerleme ve türevi ürünler

  • ·         İşlenmiş İşlenmemiş Et Ürünleri

  • ·         Bal

  • ·         Tereyağı dâhil katı ve sıvı yağlar

  • ·         Peynirler

  • ·         Yiyecekler için çeşni / lezzet vericiler, soslar ve tuz

  • ·         Biralar ve diğer alkollü içkiler

  • ·         Diğer ürünler

 


 

Hangi Kurumlar Coğrafi İşaret Tescili İçin Başvuruda Bulunabilir?

Bir coğrafi işaret tescili için başvuru yapabilecek kurumlar, ülkeden ülkeye farklılık göstermekle birlikte genellikle belediyeler, valilikler, müdürlükler gibi resmi makamlar ya da dernekler, vakıflar, kooperatifler gibi tüzel kişiler de olabilir. Türk Patent ve Marka Kurumu’nun belirlediği kıstaslar dahilinde coğrafi tescil için başvuruda bulunan ve bulunabilecek bazı kamu kuruluşları ve sivil toplum kurumları şu şekilde listelenebilir: valilikler, kaymakamlıklar, il veya ilçe belediyeleri, büyükşehir belediyeleri, ticaret ve sanayi odaları, ziraat odaları, esnaf odaları, ticaret borsaları, il veya ilçe tarım ve orman müdürlükleri, il yada ilçe milli eğitim müdürlükleri, dayanışma birlikleri, dernekler, vakıflar, il özel idareleri, kültür ve turizm il müdürlükleri, esnaf ve sanatkarlar odaları birlikleri, sanayi ve teknoloji il müdürlükleri, tarımsal ve hayvansal kalkınma birlikleri,  kalkınma kooperatifleri, üniversiteler, kalkınma ajansları, tarım satış kooperatifleri birlikleri, üreticileri birlikleri vb.

Türk Patent ve Marka Kurumu’nun güncel veri tabanı* bilgilerine göre ülkemizde 1261 tanesi tescilli ürün olmak üzere toplamda 1.946 adet ürün kaydı “coğrafi işaretli ürün” kıstasında değerlendirilmektedir.

Türk Patent ve Marka Kurumu’nun resmi websitesi olan https://ci.turkpatent.gov.tr/ üzerinden istenirse veritabanından başvuru ve tescil yılı, tescil türü, ürün grubu, başvuru durumu  ve tescil numarası ve başvuran kurum gibi pek çok detaylı bilgiye de ulaşılabilir.

İller bazında güncel (Aralık 2022) Coğrafi İşaretli Ürünler Listesi aşağıda bulunabilir: 

 Coğrafi İşaretli Ürünler Listesi 

Adana

Adana Analı Kızlı

Adana Aşlama

Adana Bici Bici

Adana Halka Tatlısı

Adana Karakuş Tatlısı

Adana Karpuzu

Adana Kebabı

Adana Kol Böreği

Adana Taş Kadayıfı

Adana İçli Köfte

Adana Şalgamı

Adana Şırdan

Karataş Kıddesi

Kozan Portakalı

Kuytucak Narı

Tapan Bıçağı

Çukurova Pamuğu

Adıyaman

Adıyaman Besni Üzümü

Adıyaman Etsiz Çiğ Köfte

Adıyaman Tut Dutu

Kahta Bademi

Kahta Bademli İrmik Helvası

Kahta Bulgur Pilavı

Kahta Narı

Sincik El Dokuma Halısı

Çelikhan Tütünü

Afyonkarahisar

Afyon Ağzıaçığı

Afyon Bükmesi

Afyon Kaymaklı Ekmek Kadayıfı

Afyon Kaymağı

Afyon Kebabı

Afyon Keçesi

Afyon Lokumu

Afyon Manda Yoğurdu / Afyonkarahisar Manda Yoğurdu

Afyon Mermeri

Afyon Pastırması

Afyon Patlıcan Böreği

Afyon Sucuğu

Afyon Velense Hamur Aşı / Afyonkarahisar Velense Hamur Aşı

Afyon İlibada Sarması/Afyon İlibada Dolması/Afyonkarahisar İlibada Sarması/Afyonkarahisar İlibada Dolması

Afyonkarahisar Göce Köftesi / Afyon Göce Köftesi

Afyonkarahisar Hurma Baklavası / Afyon Hurma Baklavası

Afyonkarahisar Mercimekli Pilav / Afyon Mercimekli Pilav

Afyonkarahisar Patatesli Ekmeği

Afyonkarahisar Çullama Köfte

Afyonkarahisar Övmesi / Afyon Övmesi

Bayat Türkmen Kilimi

Dazkırı Halısı

Dinar Taptama Köfte / Dinar Taplama Köfte

Emirdağ Dolgulu Köftesi

Emirdağ Güveci

Emirdağ Kilimi

Emirdağ Koyun Yoğurdu

Emirdağ Yumurtalı Pidesi

Pazırık El Halısı

Sandıklı Haşhaş Ezmesi

Sandıklı Kapama Yemeği

Sandıklı Kürek Helvası

Sandıklı Leblebisi

Sandıklı Saç Eti

Sultandağı Gılli Kirazı

Sultandağı Kirazı

Süper İnce Kilim

Türkmen El Halısı

Çay İlçesi Vişnesi

Şuhut Keşkeği

Şuhut Patatesi

Ağrı

Ağrı Geven Balı

Ağrı Haşıl Yemeği

Doğubayazıt Abdigör Köftesi

Aksaray

Aksaray Kabak Çekirdeği

Aksaray Köpük Helva

Aksaray Tahinlisi

Aksaray Tulum Kebabı

Aksaray Un Kurabiyesi / Aksaray Asker Kurabiyesi

Aksaray İnceelek Tatlısı

Aksaray Şeker Böreği

Aksaray Şerbetli Pidesi

Eşmekaya Yoğurdu

Gelveri Ekmeği

Taşpınar El Halısı

Amasya

Amasya Baklalı Dolması

Amasya Beji Mermeri

Amasya Etli Çiçek Bamyası Yemeği

Amasya Keşkeği

Amasya Kirazı

Amasya Misket Elması

Amasya Patlıcan Pehli

Amasya Toyga Çorbası

Amasya Yağlısı

Amasya Çiçek Bamyası

Amasya Çöreği

Burmalı Amasya Çöreği

Merzifon Keşkeği

Suluova Soğanı

Ankara

Akyurt Fıtı Çorbası

Akyurt Homaçası

Akyurt Soğuk Çorbası

Akyurt Tandır Böreği

Akyurt Toyga Aşı / Akyurt Toyga Çorbası

Akyurt Tutmaç Aşı /Çorbası

Ankara Andezit Taşı

Ankara Döneri

Ankara Erkeç Pastırması

Ankara Seymen Kıyafeti / Ankara Seğmen Kıyafeti

Ankara Simidi

Ankara Tava

Ankara Tiftiği

Ayaş Domatesi

Ayaş Dutu

Beypazarı Cevizli Tatlı Sucuk

Beypazarı Dolması / Beypazarı Yaprak Sarması

Beypazarı Havuç Lokumu

Beypazarı Höşmerim Tatlısı

Beypazarı Kurusu

Gölbaşı Sevgi Çiçeği

Kalecik Ekmeği

Kalecik Karası Üzümü

Kalecik Çöreği

Kazan Kavunu

Kazan Kavurması

Kızılcahamam Bazlaması

Mamak Kutludüğün Ekşi Maya Ekmeği

Mamak Ravak Yoğurdu

Nallıhan Örtmesi

Nallıhan İğne Oyası

Polatlı Soğanı

Çamlıdere Höşmerim Tatlısı

Çubuk Agat Taşı

Çubuk Homaçası

Çubuk Turşusu

Çubuk Vişnesi

Şereflikoçhisar Tahinli Pidesi

Antalya

Alanya Avokadosu

Alanya Gülüklü (Hülüklü) Çorba

Alanya Muzu

Alanya Yenidünyası

Antalya Bergamot Kabuğu Reçeli

Antalya Kabak Tatlısı

Antalya Paça Çorbası

Antalya Piyazı

Antalya Serpme Böreği

Antalya Tavşan Yüreği Zeytini

Antalya Turunç Kabuğu Reçeli

Döşemealtı El Halısı

Finike Portakalı

Korkuteli Karyağdı Armudu

Manavgat Altın Susamı

Ardahan 

Ardahan Kaz Eti

Ardahan Çiçek Balı

Damal Bebeği

Posof Elması / Badele Elması

Posof Fasulyesi


Artvin

Arhavi Kestane Balı

Hatila Balı

Hopa Hamsili Ekmeği

Hopa Laz Böreği

Puçuko

Şavşat Ketesi

Aydın

Aydın Kabak Tatlısı

Aydın Kestanesi

Aydın Memecik Zeytini

Aydın Memecik Zeytinyağı

Aydın Yamalak Sarısı Zeytini

Aydın Yuvarlaması

Aydın Çam Fıstığı

Aydın İnciri

Bozdoğan Cevizli Sucuğu

Dalama Tandırı

Dedebağ Keşkeği / Karacasu Keşkeği

Dikmen Çiçek Balı / Dikmen Kekik Balı

Germencik Ekşili Tavuk

Karacasu Pidesi

Karacasu Çömleği

Nazilli Kar Helvası

Nazilli Pidesi

Ortaklar Çöp Şiş

Sultanhisar Çileği

Söke Körüklü Çizmesi

Söke Pidesi

Söke Tatlı Maya Ekmeği

Çine Köftesi

İncirliova Deve Sucuğu

Balıkesir

Ayvalık Zeytinyağı

Balıkesir Höşmerim Tatlısı

Balıkesir Kaymaklısı

Balıkesir Kuzu Eti

Balıkesir Pullusu

Burhaniye Zeytinyağı

Edremit Körfezi Yeşil Çizik Zeytini

Edremit Zeytinyağı

Gönen İğne Oyası

Kapıdağ Mor Soğanı

Manyas Kelle Peyniri

Marmara Adası Mermeri/ Marmara Mermeri / Marmara Beyazı

Savaştepe Sarıbeyler Seferberlik Çöreği

Susurluk Ayranı

Susurluk Tostu

Yağcıbedir El Halısı

İvrindi Kelle Peyniri

Bartın

Bartın Ağda Tatlısı

Bartın Beyaz Baklavası

Bartın Gözlemesi

Bartın Kabak Burma Tatlısı / Bartın Kabak Burması

Bartın Pirinçli Mantısı

Bartın Tatlı Böreği

Bartın Yumurtalı Isput Yemeği

Bartın Çöven Ekmeği

Bartın İncir Dondurma Tatlısı / Bartın İncir Donduması

Bartın İşi Tel Sarma

Bartın İşi Telkırma

Kurucaşile Taş Sac

BatmanBatman Şam Böreği

Sason Çileği

Bayburt

Aydıntepe Şeker Fasulyesi

Bayburt Balı

Bayburt Ehramı

Bayburt Ekşi Lahana

Bayburt Kara Pancar Yemeği

Bayburt Kavut Çorbası

Bayburt Ketesi

Bayburt Lor Dolması

Bayburt Süt Böreği

Bayburt Tatlı Çorba

Bayburt Taşı

Bayburt Yalancı Dolma

BilecikBilecik Pazaryeri Helvası

Bilecik Şerbetçiotu

Bozüyük Mercimekli Mantısı

Osmaneli Ayva Lokumu

Osmaneli Karpuzu

Çukurören Biberi

Bingöl

Bingöl Balı

Bingöl Çobantaşı Kavurması

Sivan Dut Pekmezi

Yedisu Horoz Kuru Fasulyesi

Bitlis

Adilcevaz Bastonu

Ahlat Bastonu

Büryan Kebabı

Bolu

Bolu Dağ Fındığı

Bolu Fındık Şekeri

Bolu Göynük Uğut Tatlısı

Bolu Kabaklı Gözlemesi

Bolu Kanlıca Mantarı

Bolu Kara Kabağı

Bolu Keşi

Bolu Kıbrıscık Pirinci

Bolu Kızılcık Tarhanası

Bolu Manda Kaymağı

Bolu Patatesli Ekmeği

Bolu Sarı Patatesi

Bolu Çivril Fasulyesi

Gerede Keşi

Gerede Şakşak Helvası

Göynük Bombay Fasulye

Göynük Dik Börek/Göynük Oklava Tatlısı

Göynük Kabaklı Yufka Tatlısı

Göynük Tokalı Örtme

Mengen Höşmerimi

Mengen Kaldırık Dolması

Mengen Kedibatmaz

Mudurnu Bal Kabaklı Gözlemesi

Mudurnu Basma Helva

Mudurnu Kaşık Sapı

Burdur

Bucak Salebi

Burdur Ceviz Ezmesi

Burdur Şiş Köftesi

Dirmil Sipsisi

Karamanlı Cevizi

Karamanlı Kişnişi

Karamanlı Rezenesi

Melli İnciri

Tefenni Rezenesi

Bursa

Bursa Bıçağı

Bursa Cantık

Bursa Cevizli Lokum

Bursa Döner Kebabı

Bursa Kestane Şekeri

Bursa Pideli Köfte

Bursa Siyah İnciri / Bursa Siyahı / Siyah Bursa İnciri

Bursa Süt Helvası

Bursa Tahinli Pide

Bursa Üzüm Şırası

Bursa İpeği / Bursa İpek İpliği

Bursa Şeftalisi

Gemlik Atı

Gemlik Zeytini

Gürsu Deveci Armudu

Hasanağa Enginarı

Karacabey Soğanı

Kemalpaşa Tatlısı / Mustafakemalpaşa Peynir Tatlısı / Mustafakemalpaşa Tatlısı

Müşküle İğne Oyası

Orhangazi Gedelek Turşusu

Yenişehir Biberi

İnegöl Köfte

İznik Müşküle Üzümü

İznik Çinisi

Çanakkale

Bayramiç Beyazı

Bayramiç Elması

Bayramiç Tahin Helvası

Bayramiç Zeytinyağı

Bozcaada Çavuş Üzümü

Ezine Peyniri

Geyikli Zeytinyağı

Lapseki Şeftalisi

Yenice Kırmızı Biberi

Çanakkale El Halısı

Çankırı

Eldivan Yağlı Çöreği

Çankırı Cimcik Hamuru Çorbası

Çankırı Ehlibilir

Çankırı Hameyli Tatlısı

Çankırı Höşmerim Tatlısı

Çankırı Küpecik Peyniri

Çankırı Kıymalısı / Çankırı Kapalı Pidesi

Çankırı Pıhtı

Çankırı Sarımsaklı Et

Çankırı Tutmaç Çorbası

Çankırı Yoka (İnce) Ekmek Muskası

Çankırı Yumurta Tatlısı

Şabanözü Bazlaması

Çorum

Kargı Tulum Peyniri

Oğuzlar Cevizi

Çorum Kuru Mantısı

Çorum Leblebisi

İskilip Dolması

İskilip Ramazan Keşkeği

İskilip Turşusu

Denizli

Babadağ Kekik Balı

Buldan Bezi

Buldan Kestanesi

Denizli Kekiği

Denizli Leblebisi

Denizli Traverteni

Denizli Çalkarası Üzümü/Denizli Çalkarası

Honaz Kirazı

Kale Biberi

Tavas Baklavası

Çameli Elmalı Bezi

Çameli Fasulyesi

Çameli Kilimi

İsabey Çekirdeksiz Üzümü

Diyarbakır

Diyarbakır Armut Tatlısı

Diyarbakır Ayvalı Kavurma

Diyarbakır Ayvalı Köfte

Diyarbakır Babaganuç

Diyarbakır Badem Ezmesi / Diyarbakır Lebzüniyesi

Diyarbakır Boğazkere Üzümü

Diyarbakır Burma Kadayıfı

Diyarbakır Cimili Tatlısı

Diyarbakır Ciğer Kebabı

Diyarbakır Dalak Dolması

Diyarbakır Duvaklı Pilavı

Diyarbakır Ekşili Dolması

Diyarbakır Erikli Yaz Türlüsü

Diyarbakır Et Eşkenesi Yemeği

Diyarbakır Gebol Yemeği

Diyarbakır Gendüme Aşı

Diyarbakır Habenisk Çorbası

Diyarbakır Hedik Yemeği

Diyarbakır Hırçikli Meftunesi

Diyarbakır Kabak Meftunesi

Diyarbakır Kaburga Dolması

Diyarbakır Karpuzu

Diyarbakır Kemikli Kebabı

Diyarbakır Kenger Boranisi

Diyarbakır Kengerli Bulgur Pilavı

Diyarbakır Kibe Mumbar

Diyarbakır Kulak Çorbası

Diyarbakır Kuru Dolması

Diyarbakır Kürt Mustafa Çorbası

Diyarbakır Lebenisi

Diyarbakır Mastava Aşı Yemeği

Diyarbakır Meyir Çorbası

Diyarbakır Nardan Aşı

Diyarbakır Patlıcan Meftunesi

Diyarbakır Patlıcanlı Kazan Kebabı

Diyarbakır Pencegoşt Pilavı

Diyarbakır Perdeli Ciğer Kebabı

Diyarbakır Simindirik Çorbası

Diyarbakır Tavuk Eşkenesi

Diyarbakır Tirit Yemeği

Diyarbakır Örgü Peyniri

Diyarbakır Üsküre Kebabı / Diyarbakır Tas Kebabı

Diyarbakır İncaz Hoşafı

Diyarbakır İçli Köftesi

Diyarbakır Şehriyesi

Diyarbakır Şırdanlı Bastırma

Karacadağ Pirinci

Çermik Biberi

Düzce

Akçakoca Kaplandede Kestanesi

Akçakoca Mancarlı Pidesi

Akçakoca Melengücceği Tatlısı

Akçakoca Sarı Fındığı

Düzce Acıkası

Düzce Fındıklı Tahin Helvası

Düzce Kestane Balı

Düzce Kestane Kabağı

Düzce Köftesi

Düzce Şeker Kamışı Pekmezi

Düzce Şırası

Konuralp Pirinci

Yufkalı Konuralp Pilavı

Coğrafi İşaretli ürünler Listesinin devamı için tıklayınız!